Αν και τα νιτροφουράνια είναι απαγορευμένα στην ΕΕ εντούτοις εξακολουθούν να ανιχνεύονται σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης.
Η Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων της Γαλλίας ανακοίνωσε σήμερα, την ανάκληση συσκευασμένων ξεφλουδισμένων μαγειρεμένων γαρίδων λόγω ανίχνευσης νιτροφουρανίων (φουραζολιδόνη). Πρόκειται για προϊόντα αλιείας και υδατοκαλλιέργειας Carrefour Classic Ημι-ξεφλουδισμένες ουρές γαρίδας των 300g. Δεν είναι όμως η πρώτη φορά που ανακαλούνται γαρίδες, λόγω ανίχνευσης νιτροφουρανίων. Και στο Χονγκ Κονγκ είχαν ανακληθεί πρόσφατα γαρίδες επειδή βρέθηκε να περιέχουν φουραζοιδόνη (είδος νιτροφουρανίων),
Γιατί όμως η Rappel Conso συστήνει στου καταναλωτές να μην καταναλώσουν τις γαρίδες λόγω «χημικού κινδύνου»; Τι είναι τα νιτροφουράνια και ποιος ο κίνδυνος για την υγεία;
Καταρχήν τα νιτροφουράνια είναι μια ομάδα αντιμικροβιακών κτηνιατρικών δραστικών ουσιών ευρέος φάσματος κατά των παθογόνων μικροοργανισμών όπως Salmonella sp., κολοβακτηρίδια, Mycoplasma sp., Coccidia sp. Περιλαμβάνουν κυρίως φουραζολιδόνη (FZD), νιτροφουραζόνη (NFZ), φουραλταδόνη (FTD) και νιτροφουραντοΐνη (NFT). Η χρήση τους σε κάθε ζωικό προϊόν στην ΕΕ, απαγορεύτηκε το 1993 (εκτός από τη φουραζολιδόνη που απαγορεύτηκε το 1995) λόγω υποψίας καρκινογένεσης. Στη συνέχεια, ο έλεγχος των τροφίμων ζωικής προέλευσης για νιτροφουράνια και μεταβολίτες τους κατέστη υποχρεωτικός και για όλες τις εισαγωγές στην ΕΕ. Ωστόσο λόγω της αποτελεσματικότητας και του χαμηλού κόστους επένδυσης, υπάρχουν συχνά περιπτώσεις υπερβολικής ή παράνομης προσθήκης αυτών των αντιβιοτικών σε τρόφιμα ζωϊκής προέλευσης παρά το γεγονός ότι αυτές οι ουσίες είναι δυνητικά καρκινογόνες, τερατογόνες και μεταλλαξιογόνες.
Τα νιτροφουράνια μπορούν να βρεθούν σε γαρίδες, κρέας, μέλι και γαλακτοκομικά. Στη δεκαετία του 2000, στην ΕΕ ένας αριθμός εισαγωγών κρέατος καταστράφηκε αφού βρέθηκαν νιτροφουράνια, συμπεριλαμβανομένου κοτόπουλου που εισήχθη από την Πορτογαλία, και κοτόπουλου που εισήχθη από την Ταϊλάνδη και τη Βραζιλία.
Η βιομηχανία εκτροφής γαρίδας είναι μια από τις σημαντικότερες οικονομικές δραστηριότητες στον τομέα της υδατοκαλλιέργειας πολλών αναπτυσσόμενων χωρών, συμπεριλαμβανομένης της Σρι Λάνκα, λόγω της υψηλής ζήτησης στα κράτη μέλη της ΕΕ, την Ιαπωνία και τις ΗΠΑ. Ωστόσο, λόγω των θεμελιωδών ελλειμμάτων στον έλεγχο των ασθενειών, τη διαχείριση και τις πρακτικές βιοασφάλειας, ο επιπολασμός νόσου είναι υψηλός στις φάρμες γαρίδας. Ο υψηλός επιπολασμός της νόσου, η έλλειψη πόρων και εγκαταστάσεων για τα τρόφιμα ζωικής προέλευσης για τέτοια απαγορευμένα αντιμικροβιακά και το ανεπαρκές νομοθετικό πλαίσιο μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο κατάχρησης νιτροφουρανίων στις εγκαταστάσεις παραγωγής γαρίδας.
