Από σήμερα «κόβονται» οι προσφορές τύπου «1+1 δώρο» και οι δωρεάν γεμίσεις αναψυκτικών στα ανθυγιεινά σνακ—πρώτο βήμα σε αυστηρότερη πολιτική κατά της παιδικής παχυσαρκίας
Οι προσφορές τύπου «1+1 δώρο» στα λεγόμενα junk food έχουν γίνει ο απόλυτος μοχλός προώθησης: γλυκά, πατατάκια, ζαχαρούχα αναψυκτικά και σνακ σπρώχνονται με πολυαγορές που φθηναίνουν την έξοδο από το ράφι, αλλά ακριβαίνουν το κόστος για τη δημόσια υγεία. Ρυθμιστικές αρχές σε ευρωπαϊκές χώρες εξετάζουν όλο και πιο επιθετικά μέτρα κατά της παιδικής παχυσαρκίας και της κατανάλωσης υπερ-επεξεργασμένων προϊόντων. Από σήμερα τίθεται σε ισχύ ένα πακέτο κανόνων που στοχεύει ακριβώς αυτές τις πρακτικές.
Η χώρα που θα ισχύσει η απαγόρευση των προσφορών τύπου “1+1 ΔΩΡΟ” είναι η Αγγλία. Από σήμερα απαγορεύονται οι προσφορές «buy one, get one free» σε γλυκά, πατατάκια, ζαχαρούχα ποτά και άλλα υψηλά σε ζάχαρη, αλάτι ή κορεσμένα λιπαρά τρόφιμα, καθώς και οι δωρεάν επαναγεμίσεις αναψυκτικών σε εστιατόρια και καφέ. Οι κανόνες καλύπτουν σούπερ μάρκετ, μεγάλες αλυσίδες λιανικής του δρόμου και ηλεκτρονικά καταστήματα, έπειτα από χρόνια καθυστερήσεων λόγω του κόστους ζωής. Η κυβέρνηση επιμένει ότι πρόκειται για κρίσιμο βήμα ενάντια στην παχυσαρκία—ιδίως των παιδιών—υπογραμμίζοντας πως η παχυσαρκία «κλέβει εκκίνηση ζωής, φορτώνει χρόνια νοσήματα και κοστίζει δισ. στο NHS».
Το πλαίσιο θα ενισχυθεί από τον Ιανουάριο με απαγόρευση διαδικτυακών διαφημίσεων για ανθυγιεινά τρόφιμα και ποτά και περιορισμούς διαφήμισης στην τηλεόραση πριν από τις 21:00. Η λίστα των προϊόντων που στοχοποιούνται βασίζεται στη κρατική ταξινόμηση «οδηγών παχυσαρκίας» και περιλαμβάνει σοκολάτες, καραμέλες, κέικ, σφολιάτες και γλυκίσματα, παγωτά, πατατάκια, ορισμένες πίτσες και fish fingers, καθώς και ζαχαρούχα αναψυκτικά.
Οι δείκτες δείχνουν πρόβλημα που φουντώνει: πάνω από το ένα τέταρτο των ενηλίκων και περίπου το ένα πέμπτο των μαθητών της έκτης τάξης χαρακτηρίζονται πλέον παχύσαρκοι. Δημόσιοι λειτουργοί υγείας, υποδέχονται την κίνηση ως «καθυστερημένη αλλά αναγκαία», προειδοποιώντας πως είναι μόνο πρώτη πράξη. Οι πολυαγορές, λένε, δεν εξοικονομούν χρήματα—σπρώχνουν σε περισσότερες αγορές, πιο συχνά. Υπάρχουν και δεδομένα αποτελεσματικότητας: μελέτη του Πανεπιστημίου του Leeds έδειξε ότι όταν, το 2022, απαγορεύτηκαν τα ανθυγιεινά στα ταμεία και στις άκρες διαδρόμων, οι πωλήσεις τους έπεσαν κατά περίπου δύο εκατομμύρια τεμάχια την ημέρα.
Ακτιβιστές ζητούν να γίνει άμεσα και το επόμενο βήμα: πιο αυστηρούς κανόνες για χορηγίες στον αθλητισμό, επενδύσεις στην ενεργή μετακίνηση και ουσιαστικά πιο υγιεινά σχολικά γεύματα. Ο λιανικός κλάδος δείχνει κατά βάση προσαρμοσμένος—μεγάλες αλυσίδες όπως Tesco και Sainsbury’s έχουν ήδη εφαρμόσει περιορισμούς—και δηλώνει ότι βοηθά τους πελάτες με καλύτερη επισήμανση θερμίδων, αναδιατύπωση συνταγών και έλεγχο μερίδων. Παρόμοιοι περιορισμοί αναμένονται στην Ουαλία μέσα στο επόμενο έτος, με τη Σκωτία να ακολουθεί. Η πολιτική είχε εξαγγελθεί από το 2021 ως παν-βρετανική στρατηγική, αλλά καθυστέρησε επανειλημμένα, με την κυβέρνηση να επικαλείται την πίεση του κόστους ζωής για να δοθεί περισσότερος χρόνος προσαρμογής στη βιομηχανία.
