Πώς οι καθημερινές επιλογές στο πιάτο μας μπορούν να επηρεάσουν τη σοβαρότητα του αλλεργικού άσθματος και τη φλεγμονώδη ανταπόκριση του οργανισμού
Η συχνότητα εμφάνισης μη μεταδοτικών χρόνιων νοσημάτων (ΜΧΝ), όπως το αλλεργικό άσθμα, έχει αυξηθεί παγκοσμίως τις τελευταίες δεκαετίες, ιδιαίτερα στις δυτικές κοινωνίες, λόγω πολυπαραγοντικών αιτιών, συμπεριλαμβανομένης της διατροφής υψηλής θερμιδικής αξίας. Νέα πειραματική μελέτη από ερευνητές του Universidade Federal de São Paulo και του Federal University of ABC στη Βραζιλία συνδέει την αυξημένη κατανάλωση ζάχαρης ακόμη και για μικρό χρονικό διάστημα με επιδείνωση του αλλεργικού άσθματος. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nutrients και εξετάζει πώς μια διατροφή πλούσια σε ζάχαρη επηρεάζει τη φλεγμονή στους πνεύμονες και τον μεταβολισμό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ευρωπαϊκός συναγερμός για σαλμονέλα σε μπέικον κορυφαίας αλλαντοβιομηχανίας, που διακινήθηκε σε 7 μεγάλα σουπερμάρκετ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ευρωπαϊκός συναγερμός για αμύγδαλα που ξεπέρασαν κάθε όριο τοξικότητας – Η ανάκληση που εκθέτει την ευρωπαϊκή αγορά
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ποντίκια που είχαν προδιάθεση για αλλεργικό άσθμα και τους χορήγησαν για λίγες εβδομάδες διατροφή με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη μέσω ζαχαρούχου συμπυκνωμένου ζαχαρούχου γάλακτος. Στόχος ήταν να διαπιστωθεί αν η ζάχαρη μπορεί να επηρεάσει το ανοσοποιητικό και να επιδεινώσει την αναπνευστική φλεγμονή πριν ακόμη εμφανιστεί παχυσαρκία ή σακχαρώδης διαβήτης.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι μέσα σε μόλις 15 ημέρες εμφανίστηκε δυσανεξία στη γλυκόζη, δηλαδή δυσκολία του οργανισμού να διαχειριστεί αποτελεσματικά το σάκχαρο στο αίμα. Τα ζώα που κατανάλωναν τη διατροφή υψηλής ζάχαρης είχαν επίσης αυξημένη πρόσληψη θερμίδων και μεγαλύτερη συσσώρευση λίπους, κυρίως στην κοιλιακή χώρα. Η μελέτη κατέγραψε σημαντικές μεταβολές και στον λιπώδη ιστό. Παρατηρήθηκε αύξηση φλεγμονωδών κυττάρων και ουσιών όπως οι κυτοκίνες TNF-α, IL-6 και IL-1β, ενώ μειώθηκαν αντιφλεγμονώδεις μηχανισμοί. Παράλληλα αυξήθηκε η λεπτίνη, ορμόνη που σχετίζεται με τη φλεγμονή και την παχυσαρκία, και μειώθηκε η αδιπονεκτίνη που έχει προστατευτική δράση.
Στα ζώα με αλλεργικό άσθμα, η επίδραση της ζάχαρης ήταν εντονότερη. Οι ερευνητές διαπίστωσαν μεγαλύτερη συγκέντρωση ηωσινόφιλων — κυττάρων που συνδέονται με τις αλλεργικές αντιδράσεις — καθώς και αυξημένη παραγωγή φλεγμονωδών ουσιών στους αεραγωγούς. Καταγράφηκε επίσης περισσότερη βλέννα στους βρόγχους και εντονότερη φλεγμονή γύρω από τους αεραγωγούς και τα αγγεία των πνευμόνων. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η δίαιτα με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη δεν προκάλεσε από μόνη της άσθμα στα ζώα που δεν είχαν αλλεργική προδιάθεση. Ωστόσο, όταν υπήρχε ήδη αλλεργική ευαισθησία, η φλεγμονώδης αντίδραση στους πνεύμονες έγινε πιο σοβαρή. Αυτά τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι ακόμη και η βραχυπρόθεσμη κατανάλωση μιας δίαιτας υψηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη μπορεί να επιδεινώσει το αλλεργικό άσθμα μέσω συνδυασμένων μεταβολικών και φλεγμονώδων οδών που προκαλούνται από τον λιπώδη ιστό.
Σύμφωνα με τη μελέτη, η συσσώρευση σπλαχνικού λίπους φαίνεται να λειτουργεί ως μηχανισμός που συνδέει τη διατροφή με τη φλεγμονή των πνευμόνων. Το κοιλιακό λίπος παράγει ουσίες που μπορούν να επηρεάσουν το ανοσοποιητικό σύστημα και να ενισχύσουν τις αλλεργικές αντιδράσεις. Οι συγγραφείς αναφέρουν ότι τα ευρήματα αποκτούν ιδιαίτερη σημασία επειδή η επίδραση παρατηρήθηκε σε σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα. Παρότι η έρευνα έγινε σε πειραματόζωα και όχι σε ανθρώπους, υποστηρίζουν ότι η μείωση της κατανάλωσης ζάχαρης μπορεί να αποτελέσει συμπληρωματικό μέτρο στη διαχείριση του αλλεργικού άσθματος.
Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση https://www.mdpi.com/2072-6643/18/9/1475
