Νέα μελέτη ποσοτικοποιεί τον κίνδυνο από τα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα.
Η κατανάλωση υπερ-επεξεργασμένων τροφίμων (UPF) είναι πλέον ένα παγκόσμιο διατροφικό φαινόμενο και όπως επιβεβαιώνει πρόσφατη προοπτική μελέτη του προγράμματος EPIC (European Prospective Investigation into Cancer and Nutrition), φέρει μαζί της σοβαρούς κινδύνους για την υγεία.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο The Lancet Regional Health και υποστηρίχθηκε από τον Διεθνή Οργανισμό Έρευνας για τον Καρκίνο, επιβεβαιώνει ότι ακόμα και μια μικρή αύξηση στην καθημερινή πρόσληψη UPF συνδέεται με σημαντική αύξηση του κινδύνου εμφάνισης διαβήτη τύπου 2.
Συγκεκριμένα, κάθε αύξηση κατά 10% της ημερήσιας πρόσληψης αυτών των τροφίμων μεταφράζεται σε 17% μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου. Οι ερευνητές βασίστηκαν σε στοιχεία από περισσότερους από 310.000 ανθρώπους, οι οποίοι παρακολουθήθηκαν για σχεδόν 11 χρόνια σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες. Από αυτούς, περισσότεροι από 14.000 εμφάνισαν σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2.
Στις χώρες που μελετήθηκαν, παρατηρήθηκαν αξιοσημείωτες διαφορές: Το Ηνωμένο Βασίλειο είχε τη μεγαλύτερη κατανάλωση UPF (17,4%), ενώ η Γαλλία τη χαμηλότερη (6,9%). Αντίστοιχα, τα φυσικά ή ελάχιστα επεξεργασμένα τρόφιμα κυριαρχούσαν στη διατροφή των Γάλλων (81,4%), ενώ οι Ιταλοί σημείωσαν τη μεγαλύτερη κατανάλωση παραδοσιακά επεξεργασμένων τροφίμων.
Οι άνθρωποι που κατανάλωναν περισσότερα υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα ήταν κατά κανόνα νεότεροι, εργαζόμενοι, με μεγαλύτερη κατανάλωση ενέργειας, λίπους και ζάχαρης, αλλά μικρότερη πρόσληψη πρωτεΐνης και χαμηλότερη προσκόλληση στη μεσογειακή διατροφή.
Tα αλμυρά σνακ, τα επεξεργασμένα ζωικά προϊόντα, τα έτοιμα γεύματα και τα ζαχαρούχα ποτά αναδεικνύονται ως οι μεγαλύτεροι ένοχοι για την αυξημένη εμφάνιση διαβήτη. Αντίθετα, τρόφιμα όπως το ψωμί, τα μπισκότα και τα δημητριακά πρωινού εμφανίζονται να έχουν μικρότερη συσχέτιση με τη νόσο, χωρίς όμως να είναι αθώα.
Το ανησυχητικό εύρημα είναι ότι η κατανάλωση UPF αυξάνεται με ταχείς ρυθμούς. Παρά τις προειδοποιήσεις, τα υπερ-επεξεργασμένα προϊόντα καταλαμβάνουν όλο και περισσότερα ράφια στα σούπερ μάρκετ. Ταυτόχρονα, η βιομηχανία τροφίμων συνεχίζει να στηρίζει τη μαζική παραγωγή τους, λόγω των υψηλών περιθωρίων κέρδους.
Η μελέτη τονίζει ότι η σύνδεση του διαβήτη με τα UPF δεν σχετίζεται μόνο με την περιεκτικότητα σε θερμίδες ή ζάχαρη, αλλά και με άλλους παράγοντες όπως τα πρόσθετα, η υπερ-γευστικότητα και η επιθετική διαφημιστική προώθηση. Ο έλεγχος αυτής της τάσης δεν είναι εύκολος. Χρειάζεται ρυθμιστική παρέμβαση, ενημέρωση του καταναλωτή και ενίσχυση πολιτικών που προάγουν τη φρέσκια, απλή και αναγνωρίσιμη διατροφή.
