Η έκδοση ToMEx 2.0 προσφέρει διευρυμένα δεδομένα και νέα οικολογικά όρια, αλλά επισημαίνει την ανάγκη για πιο στοχευμένες μελέτες τοξικότητας
Η διεθνής επιστημονική κοινότητα ενισχύει τα εργαλεία της για την κατανόηση των επιπτώσεων των μικροπλαστικών, με την κυκλοφορία της νέας έκδοσης της βάσης δεδομένων Toxicity of Microplastics Explorer (ToMEx 2.0). Η ενημέρωση, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Microplastics and Nanoplastics στις 26 Σεπτεμβρίου 2025 από την ομάδα της Leah M. Thornton Hampton του Southern California Coastal Water Research Project, προσθέτει σημαντικά νέα δεδομένα για τις επιδράσεις των μικροπλαστικών σε ανθρώπους και υδρόβιους οργανισμούς.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Παγκόσμια Ημέρα Χταποδιών: Τραγικός ο τρόπος θανάτωσης που εφαρμόζει μεγάλη εταιρεία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | ΕΕ: Ανοιχτή διαβούλευση για τη λεγκοσφαιρίνη σόγιας από γενετικά τροποποιημένο μικροοργανισμό
Η αρχική έκδοση του ToMEx, που δημιουργήθηκε το 2021, περιελάμβανε μελέτες έως το τέλος του 2020. Η νέα έκδοση ενσωματώνει δεδομένα έως τις 11 Ιανουαρίου 2023, σχεδόν διπλασιάζοντας το μέγεθος της βάσης δεδομένων και ενισχύοντας την αξία της για τους ερευνητές που ασχολούνται με την εκτίμηση κινδύνων από μικροπλαστικά.
Σύμφωνα με τους συγγραφείς, το ToMEx 2.0 περιλαμβάνει πλέον 164 είδη οργανισμών (από 109 στην προηγούμενη έκδοση), 21 τύπους πολυμερών (έναντι 13) και μεγαλύτερη ποικιλία μορφών σωματιδίων. Οι βασικές τάσεις παραμένουν σταθερές, καθώς τα μικρότερα σωματίδια είναι πιο τοξικά, οι μελέτες εξακολουθούν να βασίζονται κυρίως σε σφαίρες πολυστυρενίου και επικεντρώνονται σε δείκτες φυσιολογίας και μεταβολισμού, ενώ συνεχίζει να υπάρχει έλλειψη δεδομένων δόσης-απόκρισης, περιορίζοντας τη δυνατότητα ακριβούς εκτίμησης κινδύνου.
Για πρώτη φορά, η αυξημένη βάση δεδομένων επέτρεψε τον υπολογισμό ξεχωριστών οικολογικών ορίων μικροπλαστικών για οργανισμούς γλυκού και θαλάσσιου νερού. Ωστόσο, οι συγγραφείς τονίζουν ότι το 89% των μελετών δεν πληροί τα ελάχιστα κριτήρια διαλογής για την εξαγωγή ορίων, γεγονός που υπογραμμίζει την ανάγκη για πιο στοχευμένα και αξιόπιστα δεδομένα τοξικότητας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κάνει ζημιά ο καφές στο συκώτι; Τι επιβεβαιώνουν πολλές μελέτες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Εμφιαλωμένο νερό: Χρώμιο, αρσενικό και TFA σε δημοφιλείς μάρκες – Νέα εργαστηριακή δοκιμή
Η αναβάθμιση του ToMEx ήταν αποτέλεσμα μιας συλλογικής επιστημονικής προσπάθειας για τη συγκέντρωση και αξιολόγηση δεδομένων από την πρωτογενή βιβλιογραφία. Παράλληλα, η ομάδα διερεύνησε πιλοτικά τη χρήση μεγάλων γλωσσικών μοντέλων (LLM) για την αυτοματοποιημένη εξόρυξη δεδομένων, ανοίγοντας νέες προοπτικές για τη μελλοντική ανάλυση περιβαλλοντικών κινδύνων.
