Παρά τη μείωση, οι ειδικοί ζητούν ταχύτερη στροφή προς τις φυτικές πρωτεΐνες
Το 2024, η κατά κεφαλήν κατανάλωση κρέατος στην Ολλανδία έπεσε στα 74,4 κιλά, το χαμηλότερο επίπεδο από τότε που άρχισαν να τηρούνται στοιχεία πριν από δύο δεκαετίες. Παρά τη θετική αυτή εξέλιξη, οι ειδικοί τονίζουν ότι η μείωση είναι πολύ αργή για να επιτευχθούν οι στόχοι βιωσιμότητας και δημόσιας υγείας.
Η ετήσια έρευνα του Wageningen Social & Economic Research (WSER), που διεξάγεται για λογαριασμό της οργάνωσης Wakker Dier, καταγράφει την πορεία της κατανάλωσης κρέατος από το 2005, όταν το μέσο επίπεδο ήταν 76,7 κιλά. Η πτώση το 2024 κατά 3% σηματοδοτεί την πρώτη φορά που ο δείκτης έπεσε κάτω από τα 75 κιλά, αντιστοιχώντας σε περίπου 37 κιλά πραγματικής κατανάλωσης ανά άτομο, χωρίς να υπολογίζεται το βάρος των οστών.
Μείωση με αργό αλλά σταθερό ρυθμό
Η κατανάλωση κρέατος παρουσίασε διακυμάνσεις τα τελευταία χρόνια, με μικρές αυξομειώσεις μεταξύ 2020 και 2023. Το 2024 σημειώθηκε η πιο έντονη μείωση, σχεδόν ενός κιλού ανά άτομο, ενώ σε σύγκριση με το υψηλότερο σημείο του 2009 (79,2 κιλά) η συνολική πτώση αγγίζει το 6%.
Το χοιρινό παραμένει το πιο δημοφιλές είδος κρέατος στην Ολλανδία, αν και κατέγραψε τη μεγαλύτερη μείωση, περίπου ενός κιλού το 2024. Το βόειο κρέας μειώθηκε κατά 300 γραμμάρια, ενώ τα πουλερικά παρουσίασαν μικρή αύξηση 400 γραμμαρίων. Σύμφωνα με το WSER, η στροφή προς το λευκό κρέας αντικατοπτρίζει τις διεθνείς διατροφικές τάσεις, καθώς και τις αλλαγές στις πωλήσεις των σούπερ μάρκετ.
Ο ακτιβιστής της Wakker Dier, Collin Molenaar, χαρακτήρισε τη μείωση «αργή αλλά σταθερή», υπενθυμίζοντας ότι κάθε χρόνο καταναλώνονται πάνω από 650.000 ζώα στην Ολλανδία.
Παρά τη μείωση, οι Ολλανδοί εξακολουθούν να τρώνε πολύ περισσότερο κρέας από το όριο που προτείνει η Επιτροπή Eat-Lancet, η οποία εισηγείται κατανάλωση έως 45 γραμμαρίων την ημέρα ή 16 κιλών τον χρόνο. Για να φτάσει αυτό το επίπεδο, η Ολλανδία θα πρέπει να μειώσει την κατανάλωση κατά περίπου 57%.
Τα οφέλη μιας διατροφής με έμφαση στις φυτικές πρωτεΐνες είναι πολλαπλά, και αρκετές αλυσίδες λιανικής στη χώρα έχουν δεσμευτεί να προωθήσουν αυτή τη μετάβαση. Έντεκα μεγάλοι λιανοπωλητές έχουν θέσει στόχο να αυξήσουν το ποσοστό των φυτικών πρωτεϊνών που πωλούν στο 50% έως το 2025 και στο 60% έως το 2030.
Ωστόσο, οι πωλήσεις εναλλακτικών προϊόντων κρέατος μειώθηκαν κατά 7% το 2024. Η Ahold Delhaize, μητρική εταιρεία της Albert Heijn, αναγνώρισε ότι οι πωλήσεις φυτικών προϊόντων ήταν χαμηλότερες των προσδοκιών, με τον «λόγο πρωτεϊνών» να μειώνεται από 44,5% το 2023 σε 44,2%.
Το αναμεμειγμένο κρέας ως πιθανή λύση
Μπροστά στις προκλήσεις αυτές, η Albert Heijn υιοθέτησε μια υβριδική προσέγγιση, συνδυάζοντας ζωικές και φυτικές πρωτεΐνες. Σήμερα προσφέρει 13 προϊόντα αναμεμειγμένου κρέατος, δύο υβριδικά γάλατα και ένα υβριδικό γιαούρτι, σε τιμές ίσες ή χαμηλότερες από τα αντίστοιχα προϊόντα 100% κρέατος.
Η Lidl και η Aldi έχουν επίσης λανσάρει παρόμοια προϊόντα. Η Lidl ήταν η πρώτη που παρουσίασε κιμά με 60% βόειο κρέας και 40% πρωτεΐνη μπιζελιού, ενώ η Aldi ακολούθησε με δικό της προϊόν, 45% φθηνότερο από τον συμβατικό κιμά.
