Διαβουλεύσεις για απαγορεύσεις και παρατάσεις εγκρίσεων ενόψει της συνεδρίασης της ScoPAFF.
Το μέλλον δύο φυτοφαρμάκων PFAS θα κριθεί στις 11-12 Μαρτίου σε συνάντηση μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι ουσίες flufenacet και flutolanil, που εκπέμπουν το εξαιρετικά ανθεκτικό τριφθοροοξικό οξύ (TFA) στο περιβάλλον, βρίσκονται στο επίκεντρο των διαβουλεύσεων, με τις συζητήσεις να επικεντρώνονται στην πιθανή απαγόρευση τους.
Η συνεδρίαση της Μόνιμης Επιτροπής Φυτών, Ζώων, Τροφίμων και Ζωοτροφών (ScoPAFF) θα εξετάσει την τύχη πολλών επιβλαβών φυτοφαρμάκων, με το flufenacet να είναι πιθανό να απαγορευτεί λόγω του χαρακτηρισμού του ως ενδοκρινικού διαταράκτη. Ωστόσο, η απόφαση για τη flutolanil παραμένει ανοιχτή, καθώς δεν υπάρχει επαρκής υποστήριξη από τα κράτη μέλη.
Παρά τις αυξανόμενες ανησυχίες για τη ρύπανση από TFA, μόνο η απαγόρευση του flufenacet θα τεθεί σε ψηφοφορία, ενώ οι διαβουλεύσεις για τη flutolanil συνεχίζονται. Πενήντα μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έχουν καλέσει την Επιτροπή να απαγορεύσει όλα τα φυτοφάρμακα PFAS, καθώς αποτελούν σημαντική πηγή ρύπανσης των υδάτινων πόρων.
Αντιδράσεις της PAN Europe
Η PAN Europe έχει εκφράσει την υποστήριξη της στην πρόταση της Επιτροπής για μη ανανέωση των δύο ουσιών, υποστηρίζοντας ότι η αναβολή της απαγόρευσής τους ενέχει σοβαρούς κινδύνους. Παρά τα στοιχεία για την τοξικότητά τους, η διαδικασία λήψης αποφάσεων προχωρά αργά, με αποτέλεσμα η Επιτροπή να προτείνει την παράταση της έγκρισης των ουσιών για ένα επιπλέον έτος.
Κατά την τελευταία συνεδρίαση της ScoPAFF τον Δεκέμβριο, μόνο 12 κράτη μέλη υποστήριξαν την απαγόρευση της flutolanil, δύο την καταψήφισαν και τα υπόλοιπα δεν έλαβαν θέση, γεγονός που οδήγησε στην καθυστέρηση των διαδικασιών.
Εκτός από τα φυτοφάρμακα PFAS, η Επιτροπή θα εξετάσει το fenoxaprop-P-ethyl και τη fludioxonil, δύο νέες ουσίες που η EFSA έχει χαρακτηρίσει ως ενδοκρινικούς διαταράκτες.
Η fludioxonil έχει συσχετιστεί με καθυστέρηση της σεξουαλικής ωρίμανσης, ενώ το fenoxaprop-P-ethyl επηρεάζει το βάρος των οργάνων. Παρότι και οι δύο ουσίες θα έπρεπε να έχουν απαγορευτεί από το 2018, οι εγκρίσεις τους παρατείνονται συνεχώς, με την Επιτροπή να προτείνει νέα παράταση της fludioxonil έως τον Δεκέμβριο του 2026.
Η PAN Europe και ο συνασπισμός EDC Free Europe, που εκπροσωπεί πάνω από 70 οργανώσεις, ζητούν την άμεση απαγόρευση αυτών των ουσιών, τονίζοντας ότι υπάρχουν σαφείς επιστημονικές ενδείξεις για τις επιβλαβείς επιπτώσεις τους στην ανθρώπινη υγεία.
Μια ακόμη αμφιλεγόμενη απόφαση αφορά την 8-υδροξυκινολίνη (κινολίνη-8-όλη), ένα φυτοφάρμακο που έχει χαρακτηριστεί ως αναπαραγωγικά τοξικό και περιλαμβάνεται στη λίστα Toxic 12 της PAN Europe.
Η Επιτροπή προωθεί την ανανέωση της έγκρισής της χρησιμοποιώντας μια παρέκκλιση από τη νομοθεσία, ισχυριζόμενη ότι δεν οδηγεί σε άμεση ανθρώπινη έκθεση.
Ωστόσο, η απουσία σαφών κατευθυντήριων γραμμών για το τι συνιστά “αμελητέα έκθεση” εγείρει ανησυχίες. Οι οργανώσεις που αντιτίθενται στην έγκριση τονίζουν ότι δεν υπάρχουν αξιόπιστα δεδομένα που να αποδεικνύουν την ασφάλεια της ουσίας, καλώντας την Επιτροπή να απορρίψει την παράταση της χρήσης της.
