Ανοίγει ο δρόμος για την ανάπτυξη πιο προβλέψιμων μοντέλων για το ποια θεραπευτική προσέγγιση μπορεί να αποτρέψει την επανεμφάνιση της νόσου.
Μια πρόσφατη ερευνητική εργασία που δημοσιεύτηκε στο Science Advances, περιγράφει μια νέα προσέγγιση στην κατανόηση του γιατί ορισμένοι καρκίνοι επανεμφανίζονται μετά τη θεραπεία. Στο επίκεντρο βρίσκονται τα λεγόμενα “persister” καρκινικά κύτταρα, δηλαδή μικρές ομάδες κυττάρων που καταφέρνουν να επιβιώσουν ακόμη και όταν η πλειονότητα του όγκου έχει καταστραφεί από τη θεραπεία.
Σύμφωνα με τους ερευνητές του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνια στο Σαν Φρανσίσκο, αυτά τα κύτταρα δεν ξεχωρίζουν εύκολα από τα υπόλοιπα καρκινικά κύτταρα με βάση τα γενετικά τους χαρακτηριστικά. Παρ’ όλα αυτά, διαθέτουν μια κρίσιμη ιδιότητα: ανθεκτικότητα στις θεραπείες. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι εξαιρετικά σπάνια μέσα στον όγκο, όμως ακόμη και η παρουσία τους και μόνο αρκεί ώστε να αποτελέσουν αφετηρία μελλοντικής υποτροπής.
Η καινοτομία της συγκεκριμένης μελέτης δεν αφορά μόνο το βιολογικό εύρημα, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιήθηκε η έρευνα. Οι επιστήμονες ανέπτυξαν μια ρομποτική πλατφόρμα εργαστηριακής ανάλυσης, η οποία επιτρέπει τον χειρισμό και τη συστηματική δοκιμή χιλιάδων μικροσκοπικών “μίνι όγκων” σε ελεγχόμενες συνθήκες. Μέσω αυτοματοποιημένων σταθμών εργασίας, τα δείγματα μπορούν να δέχονται φάρμακα, να υποβάλλονται σε χρώσεις με αντισώματα και να απεικονίζονται μικροσκοπικά, ώστε να καταγράφεται με ακρίβεια ποια κύτταρα επιβιώνουν.
Αυτή η προσέγγιση επέτρεψε την εκτέλεση ενός όγκου πειραμάτων που με συμβατικές μεθόδους θα απαιτούσε πολύ μεγαλύτερο χρόνο και πόρους. Στο πλαίσιο της έρευνας αναλύθηκαν δείγματα καρκίνου του πνεύμονα και εντοπίστηκαν χιλιάδες κυτταρικές παραλλαγές που ενδέχεται να σχετίζονται με την επιβίωση των persister κυττάρων. Στη συνέχεια δοκιμάστηκαν δεκάδες ήδη γνωστές ή προτεινόμενες φαρμακευτικές ουσίες, με στόχο να φανεί αν κάποιες από αυτές μπορούν να επηρεάσουν αυτή τη δύσκολη κυτταρική υποκατηγορία.
Από τα φάρμακα που εξετάστηκαν, ένα μικρό ποσοστό έδειξε σταθερή δραστικότητα απέναντι στα κύτταρα που επιβιώνουν. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι αυτό δεν συνιστά θεραπευτική λύση ούτε άμεση κλινική εφαρμογή, αλλά αποτελεί ένδειξη ότι υπάρχουν κοινές βιολογικές “ευπάθειες” ακόμη και σε κύτταρα που μέχρι σήμερα θεωρούνταν ιδιαίτερα δύσκολο να στοχευθούν.
Ένα από τα σημαντικά συμπεράσματα της μελέτης είναι ότι, παρά την ετερογένεια των όγκων, εμφανίζονται επαναλαμβανόμενα μοτίβα συμπεριφοράς στα κύτταρα που επιβιώνουν. Αυτό ανοίγει τη δυνατότητα στο μέλλον να αναπτυχθούν πιο προβλέψιμα μοντέλα για το ποια θεραπευτική προσέγγιση μπορεί να αποτρέψει την επανεμφάνιση της νόσου.
Η έρευνα αυτή ενισχύει την ιδέα ότι η μάχη με τον καρκίνο δεν αφορά μόνο την αρχική συρρίκνωση του όγκου, αλλά και την ανίχνευση και εξουδετέρωση των ελάχιστων κυττάρων που μπορεί να παραμείνουν μετά τη θεραπεία. Αν και τα ευρήματα βρίσκονται ακόμη σε προκλινικό στάδιο, η χρήση ρομποτικών συστημάτων για την ανάλυση της ανθεκτικότητας των καρκινικών κυττάρων θεωρείται ένα σημαντικό βήμα προς πιο στοχευμένες και αποτελεσματικές μελλοντικές θεραπείες.
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι απαιτείται περαιτέρω έρευνα πριν υπάρξει οποιαδήποτε κλινική εφαρμογή. Ωστόσο, η δυνατότητα συστηματικής μελέτης αυτών των “κρυφών” κυττάρων σε τόσο μεγάλη κλίμακα προσφέρει ένα νέο εργαλείο στην κατανόηση της υποτροπής και ενδεχομένως στη μελλοντική της πρόληψη.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Επιστρέφει το best seller σεμινάριο Food Safety Culture Advanced Training Course μετά το έντονο ενδιαφέρον των επαγγελματιών του κλάδου
- Έκλεβαν χρησιμοποιημένο λάδι από εστιατόρια και το πωλούσαν για παραγωγή βιοντίζελ, σαπουνιών και κεριών!
- Εντoπίστηκαν καρκινογόνες ουσίες σε μπάρες πρωτεΐνης
- Λαγοκέφαλος: Ακρωτηριασμός 56χρονου ενώ κολυμπούσε – 46χρονος στην εντατική μετά την κατανάλωσή του – 27 θάνατοι στη Μεσόγειο
- Πώς να διαλέξετε το πιο γλυκό καρπούζι
- Ευρωπαϊκός συναγερμός για 14 πασίγνωστες κολόνιες με επικίνδυνες ουσίες – Δείτε τη λίστα
- Γιατί τα σεντόνια μυρίζουν υγρασία όταν τα βγάζουμε από τη ντουλάπα; – Τρόποι αντιμετώπισης
